diety dla nietolerancji laktozy

Odpowiednio dobrana dieta to klucz w kontrolowaniu nietolerancji laktozy. Istnieją plany diet bez laktozy, które są zdrowe i smaczne. Produkty nie zawierające laktozy, jak bezlaktozowe sery czy mleka roślinne, można znaleźć w ofercie Ladyfit.

Ludzie z nietolerancją laktozy mogą tolerować pewne ilości laktozy. Przykładowo, 100-200ml mleka w formie jogurtu czy kefiru może być właściwe1. Twarde dojrzewające sery i sery kremowe nigdy nie były bliżej, kiedy idzie o poziom laktozy1. Alternatywne mleka roślinne, takie jak sojowe czy owsiane, to przydatne substytuty dla tych, któ muszą unikać mleka krowiego1. Ladyfit pomaga w doborze odpowiednich produktów, co ułatwi stosowanie diety bez laktozy.

Najważniejsze wnioski

  • Większość dorosłych z niedoborem laktazy może tolerować małe ilości laktozy, około 5-10g1.
  • Produkty fermentowane, jak kefi*r i jogurt, są na ogół dobrze tolerowane przez osoby z nietolerancją laktozy1.
  • Dojrzałe twarde sery, jak cheddar i parmezan, mają niską zawartość laktozy i są zazwyczaj dobrze tolerowane1.
  • Alternatywne mleka, jak sojowe, ryżowe, kokosowe i owsiane, mogą zastąpić mleko krowie1.
  • Ladyfit oferuje wsparcie w opracowywaniu różnorodnych diet eliminacyjnych.

Wprowadzenie do nietolerancji laktozy

Nietolerancja laktozy to zaburzenie metaboliczne, które polega na braku laktazy. Jest to enzym trawienny potrzebny do rozkładu cukru mlecznego. Ta przypadłość dotyka nawet 70% dorosłych na całym świecie. W Azji i Afryce cierpi na nią 70 do 100% ludzi2. W Polsce może ją odczuwać około jedna trzecia społeczeństwa, a w innych krajach Europy problem ten dotyka niemal połowę populacji2. U dorosłych, problem często zaczyna się w młodości2.

Niektórzy ludzie nie tolerują laktozy. Gdy ją zjedzą, mogą mieć bóle brzucha, gazy, lub wzdęcia do kilku godzin po posiłku3. Chorobę taką jak celiakię może pogłębiać nietolerancja laktozy4. Aktywność laktazy zmniejsza się stopniowo wraz z wiekiem, dlatego objawy często zaczynają się pojawiać u dorosłych3.

objawy nietolerancji laktozy

Dla osób z nietolerancją laktozy ważne jest stosowanie odpowiedniej diety. Ladyfitt pomaga znaleźć produkty bez laktozy. Dzięki temu, chorzy mogą jeść normalnie i zdrowo4.

Kłopot z laktazą może być od urodzenia albo nabyty. Gdy dziecko rodzi się na czas, problem zazwyczaj jest wrodzony. Pierwsze objawy mogą pojawić się w ciągu pierwszych 10 dni2. Nabyta nietolerancja laktozy może być skutkiem chorób takich jak mukowiscydoza czy zespół Leśniowskiego-Crohna2.

Co to jest laktoza i dlaczego jest problematyczna?

Laktoza, czyli cukier mleczny, to specyficzny dwucukier. Zawiera glukozę i galaktozę. Jest naturalnym składnikiem mleka i jego pochodnych5. W Polsce aż 20-37% dorosłych cierpi na nietolerancję do laktozy. Wynika to z niedoboru enzymu laktazy6. Co ciekawe, diety bezlaktozowe zyskują na popularności7.

Jeśli ktoś jest nietolerancyjny do laktozy, odczuje to po zjedzeniu niektórych produktów. Symptomy to ból brzucha, wzdęcia czy biegunka5. U części ludzi z wiekiem zdolność do przetwarzania tego cukru mlecznego znacząco spada. Tylko 5-10% pierwotnej laktazy zostaje7, co pogarsza objawy. Dolegliwość ta występuje z różną częstością w zależności od kraju, jak widać na przykładzie Grecji i Węgier6.

Odpowiednia dieta mogąca wyeliminować laktozę pomoże w walce z objawami. Ladyfit poleca zmienić posiłki na bezlaktozowe. Taka dieta obniża ryzyko wielu dolegliwości, m.in. syndromu nieszczelnego jelita. Dodatkowo, wspomaga poprawę ogólnego samopoczucia7. Wspomniana dieta musi iść w parze ze suplementacją enzymem laktazy5.

nietolerancja laktozy

Trzeba pamiętać, że laktoza nie ogranicza się tylko do mleka. Schowana jest także w wielu przetworzonych produktach. Zawsze sprawdzaj etykiety7. Mleko krowie zawiera od 4,6 do 4,9 g laktozy na 100 g. Kozie mleko jest nieco biedniejsze, ma 4,4 g6. Ladyfit ma na swoim menu propozycje bezlaktozowych dań. Są one zdrowe i eliminują laktozę.

Objawy nietolerancji laktozy

Nietolerancja laktozy dotyka aż 15-20% osób dorosłych w Polsce i Europie8. Symptomy tej dolegliwości najczęściej pojawiają się w wieku dorosłym8. Trafia to aż do około 70% Polaków9.

Typowe symptomy i dolegliwości

Typowe symptomy nietolerancji laktozy to wzdęcia, biegunki oraz uczucie ciężkości w brzuchu. Po zjedzeniu produktów z cukrem mlecznym mogą się one natychmiast pojawić. To znacznie utrudnia życie codzienne. Mimo to, większość osób nie ma poważnych objawów po wzieciu 5-10g laktozy10.

Dieta bez laktozy może pomóc uniknąć dyskomfortu na dłuższą metę8.

Diagnoza i testy na nietolerancję laktozy

Diagnoza nietolerancji laktozy

Typowanie nietolerancji laktozy odbywa się przy pomocy różnych testów. Są to między innymi testy oddechowe czy genetyczne. Testowanie genów ma zastosowanie w przypadku wrodzonej nietolerancji8.

Ladyfit pomaga zrozumieć wyniki testów genetycznych. To ważne dla ułożenia diety dostosowanej do potrzeb pacjenta.

Testy oddechowe analizują powietrze po spożyciu laktozy. Pozwalają one na wykrycie nietolerancji. Usunięcie produktów mlecznych z diety bez badań może prowadzić do zbędnych ograniczeń żywieniowych10.

Osoby z nietolerancją powinny monitorować swoją dietę. Dobrze jest też brać suplementy, by dostarczyć organizmowi ważnych witamin i minerałów9.

Na czym polega dieta eliminacyjna laktozy?

Dieta eliminacyjna laktoza pomaga unikać lub ograniczyć jedzenie z laktozą. Jest bardzo ważna dla ludzi z nietolerancją laktozy, która dotyka 70% Polaków9. Objawy tej nietolerancji to biegunka, wzdęcia, ból brzucha, gazy i nudności911.

Znaczenie diety bezlaktozowej

Dieta eliminacyjna laktoza, czyli bezlaktozowa, zmniejsza objawy nietolerancji. Ladyfit pomaga w tworzeniu diety, zapewniając wszystkie potrzebne składniki odżywcze. Należy unikać mleka w proszku, zagęszczonych mleka, serków, sera żółtego, lód, twarogu i maślanki9.

Jak stosować dietę eliminacyjną?

W diecie eliminacyjnej trzeba znaleźć zamienniki dla mlecznych produktów. Wybieraj mleko sojowe, almondowe i inne roślinne bogate w wapń i witaminę D11. Kefir i jogurt trzeba ograniczyć, lecz warto jeść czasami ze względu na dobre bakterie911.

Aby dieta była skuteczna, plan trzeba dostosować do tolerancji osoby na laktozę. Różnie działające osoby pokazują, że nie zawsze trzeba całkowicie eliminować laktozę11. Ladyfit oferuje pomoc przy wdrażaniu diety bezlaktozowej. Pomaga w znalezieniu dobrych zamienników i w planowaniu diety.

Diety dla nietolerancji laktozy

Nietolerancja laktozy jest powszechna w Polsce. Aż 70% osób może mieć problemy z nią9. Brak enzymu laktazy powoduje trudności trawienne. Niestrawione mleczne produkty mogą powodować wzdęcia, bóle brzucha i biegunki10. Dlatego tak ważne jest dostosowanie diety przez eliminację lub ograniczenie mlecznych produktów.

Żeby zastąpić mleczne produkty, warto sięgnąć po alternatywy. Mleko roślinne i tofu są świetnymi zamiennikami109. Jogurty z bakteriami mlekowymi i twarde sery dojrzewające są także dobrymi opcjami10. Nie zapominajmy, jak ważne jest uwzględnienie tych produktów w diecie osób z nietolerancją laktozy.

Osoby z nietolerancją laktozy nie muszą rezygnować ze wszystkich produktów mlecznych. Wystarczy, że jedzą ich mniej, by czuć się lepiej10. Diety stworzone z myślą o takich potrzebach oferują różnorodne, smaczne posiłki. Ważne jest, by unikać produktów przetworzonych, które mogą ukrywać laktozę9.

Zdrowa, odpowiednio zbilansowana dieta zmienia podejście do nietolerancji laktozy. Dzięki dietykom, którzy kreują możliwość jedzenia ulubionych dań, codzienne wybory żywieniowe nie muszą budzić strachu. Produkty „bez laktozy” są coraz bardziej dostępne i cenione. Stanowią naturalne wsparcie w dążeniu do zdrowia i dobrego samopoczucia.

Produkty, które można spożywać przy nietolerancji laktozy

Jeśli nie tolerujesz laktozy, nie musisz rezygnować z wielu smakowitych posiłków. Możesz wybierać spośród wielu produktów bez laktozy lub mało laktozy. Takie produkty są bezpieczne i pomagają unikać negatywnych reakcji.

Dozwolone w diecie osób z nietolerancją laktozy są m.in. mleko roślinne i sery dojrzewające. Ci, którzy unikają laktozy, mogą śmiało jeść produkty o obniżonej tej zawartości.

Rodzaje produktów bezlaktozowych

Produkty bezlaktozowe to nie tylko mleko, lecz także jogurty i sery. Uważana za mniej szkodliwą, nowość to jogurty, które zawierają bakterie mlekowe10.

Na liście bezlaktozowych hitów są też sery białe. Zawierają one mniej laktozy niż popularne produkty mleczne10. Specjalne masła, śmietany, a nawet sery wegańskie to kolejne warianty, z którymi można urozmaicić dietę.

Sprawdzone alternatywy dla mleka

Mleko roślinne to świetna alternatywa. Mleko sojowe, kokosowe i owsiane cieszą się dużą popularnością12. Są smaczne i zdrowe, bo zawierają wiele ważnych składników odżywczych.

Przy nietolerancji laktozy warto sięgnąć też po tofu. To świetne źródło białka i witamin12. Jest dostępne w wielu różnych smakach i formach.

Zmiana diety na bezlaktozową jest prosta i korzystna. Pozwala na uniknięcie negatywnych efektów nietolerancji laktozy. Dzięki zdrowym produktom i wsparciu Ladyfit, codzienne posiłki mogą być zarówno smaczne, jak i pełnowartościowe.

Gdzie może być ukryta laktoza?

Jeśli masz nietolerancję laktozy, musisz uważać. Laktoza może być w wielu produktach. Należy zwrócić uwagę na gotowe dania, pieczywo, margaryny, mięsa, słodycze i syropy Ladyfit1

By unikać laktozy, ważne jest czytanie etykiet i wybieranie bezlaktozowych produktów. Produkty jak sery twarde dojrzewające czy mleczne produkty fermentowane mogą być bezpieczne1. Warto zauważyć, że produkty bez laktozy mają bardzo niski poziom laktozy, 0,01%13.

Można też sięgnąć po alternatywy roślinne. Są to m.in. mleko gryczane, sojowe, ryżowe, kokosowe, kukurydziane i owsiane, a także sery roślinne. Ladyfit poleca te produkty jako zdrową alternatywę1. Ludzie z nietolerancją, którzy tolerują pewne ilości laktozy, mogą wypić ok. 100-200 ml mleka. To jednorazowo zalecane ilości. Aby uzupełnić braki wapnia, witaminy D i białka, warto jeść natkę pietruszki, ryby i brać suplementy1.

Przepisy bez laktozy

Osoby z nietolerancją laktozy muszą uważać na to, co jedzą. Ważne jest, by wybierać przepisy bez mleka i innych produktów mlecznych. Do wykluczenia z diety należą m.in. mleko, jogurty, czy ser14. Na szczęście istnieje wiele ciekawych i smacznych przepisów bez laktozy na każdą część dnia.

Pomysły na śniadania bez laktozy

Śniadania bez laktozy mogą być zarówno zdrowe, jak i pyszne. Przykładem są gofry z owsa – dodadzą Ci energii na cały dzień14. Innym pomysłem jest bananowo-kakaowe smoothie. Jest prosty w przygotowaniu i pełen dobrych składników14.

Smarowidła, przekąski i desery bez laktozy

Jeśli lubisz coś na kanapkę albo słodkości, nie brakuje opcji bez laktozy. Możesz zrobić swoją „Nutellę” w domu. To świetna alternatywa dla tradycyjnej, jeśli musisz unikać cukru mlecznego14. A co powiesz na deser z chia i czekoladą? Jest smaczny i bardzo zdrowy. Możesz też zrobić mleko migdałowe samemu. Wystarczy namoczyć migdały i zmiksować z wodą14.

Typ dania Przepis bez laktozy Kluczowe składniki Zalecany przez
Śniadanie Gofry owsiane Płatki owsiane, banany Ladyfit
Deser Domowa „Nutella” Orzechy laskowe, kakao Ladyfit

Czym zastąpić mleko w codziennej diecie?

Osobom z nietolerancją laktozy szukanie odpowiednich zamienników mleka jest ważne. Dziś mamy wiele roślinnych zamienników mleka. Są pełne wartości odżywczych i świetnie smakują.

Najlepsze roślinne zamienniki mleka

Mamy wybór m.in. mleka sojowego, migdałowego, owsianego i kokosowego. Mleko sojowe jest źródłem białka i z powodzeniem zastępuje mleko krowie. Mleko migdałowe jest lekkie i zdrowe. Mleko owsiane jest znane z naturalnego smaku i zawartości błonnika. Mleko kokosowe jest nabłyszczeniem potraw i źródłem zdrowych tłuszczów.

Nietolerancja laktozy jest częstsza niż alergia na nabiał. Dlatego zamienniki mleka cieszą się w Polsce dużym powodzeniem15.

Produkty wzbogacone wapniem

Aby dieta bez mleka była pełna, trzeba dbać o wapń. Mleka roślinne, np. sojowe czy migdałowe, są często wzbogacane w wapń. Tofu to kolejne dobre źródło. Ważne, by jeść też soki owocowe z wapniem i warzywa liściaste.

W Polsce jest mnóstwo wege zamienników produktów mlecznych. To ułatwia prowadzenie zdrowej diety bezmlecznej15. Ladyfit sugeruje wybór produktów z odrobiną witamin i wapnia. To recepta na zdrowie i smak.

Jak zadbać o suplementację przy diecie bezlaktozowej?

W diecie bezlaktozowej ważne jest dostarczanie organizmowi składników odżywczych. Mówimy tu o wapniu, witaminie D i innych. Dla dorosłych potrzeba około 1000 mg wapnia na dzień. Ale kobiety po 50. roku życia i mężczyźni po 65. roku życia potrzebują trochę więcej4.

Suplementacja wapniem

Nie sa konieczne produkty mleczne, by dorwać odpowiednią dawkę wapnia. Jest on w orzechach, nasionach, zielonych warzywach, czy suszonych owocach. Można też sięgnąć po tofu, soję, migdały, czy tahini. Każde z tych źródeł dostarcza organizmowi 100-150 mg wapnia4.

Znaczenie witaminy D

Witamina D pomaga ciału wchłonąć wapń. Ryby są świetnym źródłem tej witaminy. Co ciekawe, niektórzy ludzie nie znoszą laktozy, która jest w mleku. Jeśli tak jest, mogą im pomóc suplementy witaminy D16.

Jeśli czujesz się źle po mleku, zastanów się dlaczego. Reakcje mogą pojawiać się do 2 godzin po posiłku z nabiałem. W takim razie, suplementacja witaminą D jest dobra, by kontrolować poziom wapnia w ciele.

Inne niezbędne składniki odżywcze

Z dietą beklaktozową idą na pewno niedobory białka. Można to nadrobić przez jedzenie mięsa, ryb, jajek, a także soi i innych roślinnych produktów.

Jeśli potrzebujesz wapnia, zastanów się nad natką pietruszki, jarmużem czy fasolą. Oto kilka pomysłów: otręby, kasza czy szprot. Nie zapomnij o wodzie mineralnej z wapniem. I nie zamykaj drzwi dla produktów mlecznych. fermentowane, jak kefir i naturalny jogurt, są na dobrym poziomie tolerancji. Pomagają w trawieniu laktozy17.

Dieta przy pierwotnym i wtórnym niedoborze laktazy

Jeśli ktoś ma pierwotny niedobór laktazy, powinien unikać produktów mlecznych1. Tylko twardy ser lub ser kremowy w niewielkich ilościach mogą być dobrze tolerowane1. Dieta musi być dostosowana do tej sytuacji.

Zasady diety przy różnym stopniu niedoboru

Przy niedoborze laktazy dobrze jest jadac jak jogurt, kisielinę lub kefir1. Ser twarogowy (będący w diecie np. cheddar, gouda, albo parmezan) a także kremówki są zazwyczaj ok1. Niektóre mleko posiada mniej laktozy i można je włączyć do diety1.

W Polsce, nietolerancją laktozy dotyka około 1/3 osób. W innych krajach Europy, ta liczba jest nawet większa – niemal połowa ludzi2.

Wtórny niedobór laktazy to często wynik innych chorób, jak celiakia. W tej sytuacji lekarz zwykle zaleca przerwę w spożywaniu produktów mlecznych aż do wyzdrowienia2. Alternatywą jest mleko roślinne, np. z soi czy kokosa1. Na rynku znajdziemy też produkty mleczne bez laktozy, które mogą ułatwić wybór jedzenia.

Dlaczego personalizacja diety jest ważna?

Nietolerancja laktozy może się różnie objawiać u różnych osób. W Azji i Afryce, takie trudności spotyka się nawet do 100% ludzi2. Poprawność tej diety mogą poprawić plany dietetyczne od Ladyfit2. Oni oferują diety, które są idealne dla każdego.

Rodzaj nietolerancji Zasady diety
Pierwotny niedobór laktazy Całkowite wyeliminowanie produktów mlecznych, wspomaganie leczenia farmakologicznego1
Nabyty niedobór laktazy Sporadyczna tolerancja małych ilości laktozy, użycie fermentowanych produktów mlecznych1

Najczęstsze błędy w diecie eliminacyjnej laktozy

Przejście na dietę eliminacyjną laktozy może być trudne. Wielu jest źle poinformowanych o laktozie w produktach. Błąd to zle czytanie etykiet, co prowadzi do jadania ukrytej laktozy. To dotyczy takich pokarmów jak wędliny lub pieczywo18. Ważne jest dokładne sprawdzanie listy składników. Trzeba wybierać produkty bezlaktozowe, aby uniknąć kłopotów18. Ladyfit pomaga lepiej zrozumieć zawartość laktozy w jedzeniu18.

Ważne jest także uzupełnianie wapnia i witaminy D. Bez tych składników, osoby eliminujące laktozę mogą mieć problemy19. Można je dostarczać z napojów roślinnych lub suplementów wapnia19. Brak wapnia może wpłynąć na stan kości, szczególnie długoterminowo.

Kluczowa jest także wybór dobrych zamienników produktów mlecznych. Na przykład, migdałowe lub owsiane mleko zamiast krowiego. Taki dobór zamienników pomaga uniknąć nietolerancji20. Warto pamiętać, że trzeba informować kelnerów w restauracjach o alergiach. To zapobiegnie spożyciu alergenów18. Ladyfit służy pomocą w wyborze zamienników i edukuje o diecie bezlaktozowej, by uniknąć błędów i prowadzić zdrowy tryb życia1819.

FAQ

Jakie są najlepsze diety dla osób z nietolerancją laktozy?

Dla osób z nietolerancją laktozy najlepsze są diety bez tej substancji. Ważne jest, by dieta była pełnowartościowa. Ladyfit oferuje specjalne plany diet bez laktozy. Zarządzają one pełną gamą składników odżywczych.

Jakie są typowe objawy nietolerancji laktozy?

Objawami nietolerancji laktozy są m.in. wzdęcia i biegunka. Możesz odczuwać bóle brzucha. Czasem po jedzeniu produktów mlecznych czujesz się ciężko. Do diagnozy stosuje się różne testy.

Co to jest dieta eliminacyjna laktozy i jak ją stosować?

Dieta eliminacyjna laktozy to wykluczenie produktów mlecznych. Można je zamienić na inne, np. na mleko roślinne. Ladyfit pomaga dostosować takie diety do potrzeb klientów.

Jakie są sprawdzone alternatywy dla mleka przy nietolerancji laktozy?

Świetne zamienniki mleka to te roślinne. Wśród nich znajdziesz takie jak mleko sojowe czy migdałowe. Kokosowe i owsiane są także dobrymi opcjami. Ladyfit zaleca też produkty z dodatkiem wapnia i witaminy D. Dzięki temu twoja dieta będzie zbilansowana.

Które produkty można spożywać przy nietolerancji laktozy?

W przy nietolerancji laktozy można jeść specjalne produkty. Dozwolone są m.in. niektóre mleczne przetwory i napoje roślinne. Poza tym sery dojrzewające i mleczne produkty bez laktozy. Ladyfit pomoże z wyborem odpowiednich produktów.

Czy dieta eliminacyjna laktozy wymaga suplementacji?

Dieta bez laktozy może wymagać dodatków. Często należy sięgnąć po suplementy z wapniem, witaminą D i innymi niezbędnymi składnikami. Ladyfit podpowie, jak uzupełnić dietę o to, co ważne.

Jakie są najczęstsze błędy w diecie eliminacyjnej laktozy?

Do częstych błędów zalicza się niewłaściwe sprawdzanie etykiet produktów. Są także ludzie, którzy popełniają błąd jedząc produkty z „ukrytą” laktozą. Ważne jest świadome pozyskiwanie wapnia i witaminy D. Ladyfit uczy, jak ich unikać.

Linki do źródeł

  1. https://fit.poradnikzdrowie.pl/diety-i-zywienie/diety/dieta-przy-nietolerancji-laktozy-zasady-jakie-produkty-mozna-jes-aa-keZg-ygVU-Si1E.html
  2. https://www.maczfit.pl/blog/nietolerancja-laktozy-przyczyny-objawy-dieta/
  3. https://www.wygodnadieta.pl/blog/nietolerancja-laktozy
  4. https://www.mp.pl/pacjent/dieta/diety/diety_w_chorobach/133903,nietolerancja-laktozy-w-celiakii
  5. https://www.colfarm.pl/pl/poradnik/dla-pacjenta/kiedy-mleko-szkodzi-czyli-o-nietolerancji-laktozy
  6. https://www.mp.pl/pacjent/pediatria/karmienie-piersia/335025,laktoza-co-to-jest-i-jakie-sa-objawy-nietolerancji-laktozy
  7. http://lenacor.pl/blog/nietolerancja-laktozy-realny-problem-czy-fanaberia/
  8. https://sante.pl/jedz-zdrowo/nietolerancja-laktozy-objawy-przyczyny-dieta/
  9. https://www.maczfit.pl/blog/dieta-bez-laktozy-czego-unikac-przy-nietolerancji-laktozy/
  10. https://pysznafabryka.catering/blog/dieta-bez-laktozy-co-jesc-a-czego-unikac-przy-nietolerancji-laktozy/
  11. https://www.sport-shop.pl/blog/dieta-bez-laktozy-dla-kogo-jest-i-na-czym-polega/
  12. https://www.aldi.pl/nasze-produkty/strefa-zdrowia/dieta-bez-laktozy.html
  13. https://www.mp.pl/pacjent/dieta/diety/diety_w_chorobach/75727,nietolerancja-laktozy-dieta-zawartosc-laktozy-w-produktach-mlecznych
  14. https://bedietcatering.pl/dieta-bez-laktozy-5-sprawdzonych-przepisow/
  15. https://dietly.pl/blog/dieta-bez-nabialu-co-jesc-na-diecie-a-czego-unikac-czym-zastapic-nabial-w-jadlospisie
  16. https://fit.poradnikzdrowie.pl/diety-i-zywienie/diety/dieta-przy-nietolerancji-laktozy-zasady-jakie-produkty-mozna-jesc-aa-keZg-ygVU-Si1E.html
  17. https://www.budujmase.pl/diety/o-dietach/dieta-bez-laktozy-jadlospis-i-przepisy.html
  18. https://supermenu.com.pl/blog/dieta-eliminacyjna-zasady-wskazania-rodzaje/
  19. https://www.doz.pl/czytelnia/a16238-Nietolerancja_laktozy__objawy._Dzialanie_preparatow_z_laktaza
  20. https://www.fabrykasily.pl/diety/nietolerancja-laktozy-czy-konieczna-jest-eliminacja-nabialu-z-diety

Podobne wpisy